GAYRİMENKUL SERMAYE İRADI BEYANINDA DİKKAT EDİLMESİ GEREKEN HUSUSLAR

Kayıt Tarihi: 22.03.2023 16:44 - Son Güncelleme: 14.11.2026 06:05
YAZI
A

Gelir Vergisi Kanunumuzun 70. Maddesinde sayılan mal ve hakların kiraya verilmesi karşılığında elde edilen gelirlere “ gayrimenkul sermaye iradı”, geliri elde eden mükelleflere ise “gayrimenkul sermaye iradı mükellefleri” denir. Gayrimenkul sermaye iradı elde eden mükelleflerinin beyanname verme dönemleri 1 Mart itibariyle başladı. Gayrimenkul sermaye iradı mükellefleri beyannamelerini verirken aşağıda değineceğimiz hususlara dikkat etmeleri gerekmektedir. Dikkat edilmesi gereken hususlara gelecek olursak;

Gayrimenkul sermaye iradı tahsil esası geçerlidir. Dolasıyla kira geliri elde edilmemişse beyanname verilmeyecektir.

Gayrimenkul Sermaye iradına ilişkin beyanname 1 – 31 Mart tarihleri arasında verilecektir.

Geçmiş yıllara ait kira gelirlerinin 2022 yılında tahsil edilmesi halinde elde edilen gelirler 2022 yılı beyannamesinde beyan edilecektir. Örneğin; 2020, 2021 ve 2022 yıllarına ait kira gelirlerinin 2022 yılında tahsil edilmesi durumunda söz konusu gelirler 2022 yılının geliri kabul edilecek ve 2022 yılına ait gayrimenkul sermaye iradında beyan edilecektir.

Gelecek yıllara ilişkin kira gelirlerinin peşin tahsil edilmesi durumunda kira geliri hangi yıla aitse ilgili yılın beyannamesinde beyan edilecektir. Örneğin; 2023 ve 2024 yıllarına ait kira gelirleri 2022 yılında peşin tahsil edilmişse 2023 yılı kira geliri 2023 yılına ait gayrimenkul sermaye iradı beyannamesinde, 2024 yılı kira geliri ise 2024 yılına ait gayrimenkul sermaye iradı beyannamesinde beyan edilecektir.

Kira bedelinin ayni olarak (mal, eşya vs..) olarak tahsil edilmesi durumunda ise söz konusu bedeller 213 sayılı Vergi Usul Kanunu hükümlerine göre emsal bedel üzerinden paraya çevrilir.


Konut kira geliri 500,00 TL ve üzerinde olanlar ile işyeri kira geliri sınır olmaksızın söz konusu kira gelirlerini banka, posta ve benzeri finans kuruluşları ile tahsil etmeleri gerekmektedir. Söz konusu düzenlemeye uyulmaması halinde ise her bir işlem için Vergi Usul Kanununun 355. Maddesi hükümlerine göre özel usulsüzlük cezası kesilecektir.

Mesken kira gelirlerinin 2022 yılı için 9.500,00 TL. si vergiden istisna edilmiştir (2023 yılı için bu tutar 21.000,00 TL. olarak belirlenmiştir). Söz konusu istisna tutarının altında kira geliri elde edilmişse beyanname verilmeyecektir. Ancak elde edilen kira gelirinin istisna tutarının altında kaldığını bildiren bir dilekçenin bilgi amaçlı ilgili vergi dairesine verilmesi faydalı olacaktır. Söz konusu dilekçe hazirbeyan.gib.gov.tr adresine giriş yapıldıktan sonra “İstisna Dilekçesi Vermek İstiyorum” aracılığıyla da verilebilir.

Ticari, zirai veya serbest meslek kazancından dolayı yıllık beyanname vermek zorunda olanlar ile beyan tabi olsun olmasın ücret, menkul sermaye iradı, gayrimenkul sermaye iradı, diğer kazanç ve iratların toplamı Gelir Vergisi Kanunu’nun 103. Maddesinin 3. Tarifesinde yer alan tutarı (2022 yılı için 250.000,00 TL.) aşanlar söz konusu istisnadan yararlanamazlar.

Gayrimenkul sermaye iratlarında safi iradın tespiti gerçek veya götürü gider yöntemi uygulamasıyla tespit edilebilmektedir.

Götürü gider yöntemini seçen gayrimenkul sermaye iradı sahipleri elde ettikleri kira gelirlerinden 9.500,00 TL. istisnayı düştükten sonra kalan tutarın %15’ini indirecek olup beyan edilecek matraha ulaşacaklardır. Götürü gider uygulamasının seçilmesi halinde bu uygulamadan iki yıl süreyle bu tercihleri değiştiremeyeceklerdir.


Gerçek gider yöntemini seçen gayrimenkul sermaye iradı sahipleri ise elde ettikleri kira gelirlerinden önce 9.500,00 TL. istisnayı düşecekler ve gerçek giderlerinden istisnaya isabet eden kısmı indirim konusu yapılmayacaktır. İndirilecek gerçek gider tutarını ise şu şekilde hesaplanır: Gerçek Gider Tutarı= (Gerçek Gider Tutarı x İstisna Sonrası Kalan Tutar / Elde Edilen Gayrimenkul

Sermaye İradı)

Gerçek gider yöntemini seçen gayrimenkul sermaye iradı mükellefleri bu yöntemden ertesi yıldan itibaren götürü gider yöntemine geçebilirler. ( devamı haftaya…)

ETİKETLER:

YORUM YAP

UYARI: Küfür, hakaret, rencide edici cümleler veya imalar, inançlara saldırı içeren, imla kuralları ile yazılmamış, Türkçe karakter kullanılmayan ve büyük harflerle yazılmış yorumlar onaylanmamaktadır.

Orhan Sözgün

Orhan Sözgün

Yazarın Diğer Yazıları