Dînini Kayırmak

Kayıt Tarihi: 03.11.2026 19:00 - Son Güncelleme: 20.11.2026 08:05
YAZI
A

İmâm-ı Gazâlî “Rahmetullahi aleyh” hazretleri buyurdu ki:

Bir kimsenin dünya ticareti, âhıret ticaretine mâni olursa, bu kimse bedbahttır, zavallıdır. İnsanın sermayesi, dîni ve âhıretidir. Bu sermayeyi kaptırmamak için, çok uyanık olmak lâzımdır. Dînini kayırmak isteyenler yedi şeye dikkat etmelidir:

1- Her sabah şöyle niyet etmeli; “Kendimin, evlât ve âilemin rızkını kazanmak, onları kimseye muhtaç bırakmamak, Allahü teâlâya rahat ve temiz ibâdet edebilmek, âhıret yolunda yürüyebilmek için, vazîfeme gidiyorum.” demelidir. O gün Müslümanlara iyilik, yardım ve nasihat, emr-i mârûf, nehy-i münker yapmayı, kalbinden geçirmelidir. Böyle niyet edenlerin her işi, ibâdet olur. Dünyada kazandığı şeyler de, fazladan kârıdır.

2- En az, binlerce insan çalışmayacak olursa, kendisinin normal yaşamayacağını düşünmelidir. Meselâ, çiftçi, fırıncı, dokumacı, demirci, iplikçi ve daha nice sanatkârlar, hep onun için çalışıyor. O hepsine muhtaçtır. Herkes onun için çalışıp, ona hazırlayıp da, onun boş oturması, kimseye faydalı olmaması doğru olur mu?

Bu dünyada herkes yolcudur. Geldik gidiyoruz. Yolcuların birbirlerine yardım etmesi, el ele vermeleri, kardeş gibi olmaları lâzımdır. Her Müslüman böyle düşünmelidir. “Vazîfesine başlarken, Müslüman kardeşlerime yardım etmek, onları rahat ettirmek için çalışacağım. Din kardeşlerim benim işimi gördükleri gibi, ben de, onlara hizmet edeceğim.” demelidir. 

3- Dünya işleri, âhıret için çalışmaya mâni olmamalıdır. Âhıret için ticaret yeri câmilerdir. Allahü teâlâ, Kur'ân-ı kerîmde, Münâfikûn sûresi, 9. âyetinde meâlen; “Mallarınız ve çocuklarınız Allahü teâlâyı hatırlamanıza mâni olmasın!” buyuruyor. 

Halîfe Ömer radıyallahü anh buyurdu ki: “Ey tüccârlar! Önce âhıret rızkını kazanın! Sonra dünya rızkına çalışın!” 

Ticaretle meşgul olan büyüklerimiz, sabah ve akşamları âhıret için çalışır, Kur'ân-ı kerîm okur, ders dinler, tevbe ve duâ eder, ilim öğrenir ve gençlere öğretirlerdi.

İnsanların amellerini yazan ikişer melek, her sabah ve akşam değişmektedir. Bir hadîs-i şerîfte buyuruldu ki:

“Melekler insanların amel defterlerini götürdükleri zaman, başında ve sonunda iyi iş yazılı ise, gün ortasında yapılanları ona bağışlarlar.”

4- Çarşıda, işte Allahü teâlâyı zikr, tesbih etmeli, her an O'nu hatırlamalıdır. Dili ve kalbi boş kalmamalıdır. İyi bilmelidir ki, o anda kaçırdığını, bütün dünyayı verse, bir daha eline geçiremez. Gâfiller arasındaki zikrin sevâbı çok olur.

Hulâsa, dîne, ibâdetine yardım niyeti ile dünyaya çalışanlara, hep böyle sevap vardır. Yalnız para kazanıp, dünya malı toplamak için çalışanlar, sevaptan mahrum kalır. Hatta bunlar, câmide, namazdayken de, kalpleri dükkânın hesâbındadır. Fikirleri dağınıktır.

5- Dünya işlerine çok düşkün olmamalıdır. Sabah namazı kılmadan ve kitap okuyup birkaç şey öğrenmeden işe gitmemeyi âdet edinmelidir. İhtiyacı kadar dünyalık kazanınca, âhıreti kazanmakla meşgul olmalıdır. Çünkü, âhıret hayatı sonsuzdur ve ona ihtiyaç daha çoktur ve âhıret ticâretinde iflas etmek üzeredir. 

6- Şüpheli şeylerden kaçınmalıdır. Harama yaklaşan zaten, âsî, fâsık olur. Kalbine sıkıntı getiren şüpheliyi almamalıdır. Zâlimlerle, hîle, hıyânet edenlerle, yemîn ile satanlarla, dükkânında haram şey satanlarla alış-veriş etmemelidir. Onlara yardım etmek câiz değildir. Velhâsıl, herkesle muâmele etmemelidir. Doğru insan aramalıdır.

7- Alış-veriş yaptığı kimse ile olan sözlerini, hareketlerini, aldığını, verdiğini iyi ve doğru hesap etmelidir. Kıyâmette, bunların hepsinden hesap vereceğini bilmelidir.

ETİKETLER:

YORUM YAP

UYARI: Küfür, hakaret, rencide edici cümleler veya imalar, inançlara saldırı içeren, imla kuralları ile yazılmamış, Türkçe karakter kullanılmayan ve büyük harflerle yazılmış yorumlar onaylanmamaktadır.

Süleyman Göksu

Süleyman Göksu

Yazarın Diğer Yazıları