90/10 prensibi
Bugün biraz uzun yazdım...lütfen sonuna kadar okuyun hayatınızı değiştirecektir...
Bugün size %90/10 prensibinden bahsetmek istiyorum...Utah ta Hill Air Force Base te yani Hava kuvvetleri üssünde ders verirken bir Çavuşdan duymuştum…daha sonraları bunu Stephen Covey kitaplarında ayrıntılı olarak anlattığını görünce oradan okudum...
Yazar %90/10 ilkesini basitçe şöyle tanımlıyor...Hayatınızın %10 u size karşı oluşan olaylardan oluşur ve geriye kalan %90 ise sizin bu olaylara karşı verdiğiniz tepkinizdir diyor...
Hani biz milletçe, her şeye kolayca kızıp bağıran ve sinirli bir toplum olduğumuz için bu kuralı uygulamanızı ve bundan çok fayda göreceğinizi söyleyebilirim...benim hayatımı değiştirmiştir...
Olay şu...başımıza gelenlerin %10’unu gerçekten kontrol edemiyoruz... mümkün değil...mesela arabanızın bozulması veya lastiğinin patlamasını durduramazsınız...Çok önemli bir toplantıya katılacaksınız ve uçağınız geçikti (benim çok başıma gelmiştir) ve bütün programınız altüst oldu...Bir uçağın bozulmasını engelleme veya rötar yapmasını değiştirebilir misiniz? Tabii ki hayır...
Sabah çok neşeli bir şekilde evden çıktınız, arabanıza bildiniz, yola çıktınız ve kendini bilmez bir sürücü tarafından yolunuz kesildi...bunu kontrol etme imkanınız var mı tabi ki hayır...bu örnekleri çoğaltabilirsiniz...sanırım demek istediğimi anladınız...
Şimdi gelelim diğer %90 ına...prensibin en önemli bölümü de bu...ve bizim için problem çıkaran da bu...yani bu olaylara karşı tepkiniz nasıl olacak...işte sizin elinizde olan bu yüzde doksanlık bölüm...
Kırmızı ışığı kontrol edemezsiniz ama o olaya karşı tepkinizi kontrol edebilirsiniz...
Yazar Stephen Covey kitabında detaylı bir örnek veriyor...Şöyle bir hayal edin diyor...sabah kalkmışsın keyfin yerinde...acelen var ve işe zamanında yetişmen lazım...En güzel elbiseni, beyaz gömleğini giymiş ve kravatını takmışsın...yani tabiri caizse jilet gibisin...Ailenle kahvaltı yapıyorsun ve hiç beklenmeyecek bir şekilde kızınız gömleğinize bir fincan kahveyi deviriyor...Şimdi buraya kadar olanlar üzerinde hiçbir kontrolümiz yok...ama bundan sonra ne olacağı ve nasıl tepki vereceğiniz size kalmıştır...
İki senaryo var:
Birincisi ağzınızdan gelen her türlü küfürü saymaya başlarsınız...çok ama çok sinirlisiniz...kızınızı çok sertçe azarlarsınız...o da gözyaşlarına boğulur...onu azarladıktan sonra bu sefer karınıza döner ve bir tomar da ona sayarsınız...bu arada eşinize de o kahve fincanını neden masanın kenarına çok yakın yerleştirdiğini söyleyip bağırmaya başlarsınız...Bu sözlü bir diyaloğa girer ve ortalık karışır...Ortam harp alanı sanki...
Odaya gidip gömleğinizi değiştirirsiniz...kızınızın kahvaltısını bitirip okula gitmeye hazırlanamayacak kadar ağlamakla meşgul olduğunu fark ediyorsunuz...bu arada kızda okul otobüsünü kaçırmıştır...eşiniz hemen işe gitmesi gerektiğinden kızınızı okula götürmek görevi de size düşer...geç kaldığınız için, 30 millik hız sınırı bölgesinde saatte 40 mil sürersiniz...Radara yakalanırsınız polis sizi kenara çeker ve 15 dakikalık bir gecikmenin ardından trafik cezası için 60 dolar harcarsanız ve okula gelirsiniz...Kızınız ağlamaktan size veda etmeden okul binasına doğru koşar...
İşe 20 dakika geç vardıktan sonra, bilgisayarınızı veya evrak çantanızı unuttuğunuzu fark ediyorsunuz...
Devam ettikçe işin daha da kötüye gittiğini görürsünüz...Eve vardığınızda, o sabah erken saatlerde verdiğiniz tepki nedeniyle karınız ve kızınızla ilişkinizde küçük bir boşluk bulursunuz...
Şimdi soru şu neden kötü bir gün geçirdiniz?
Kahvemi neden oldu?
Kızınız mı sebep oldu?
Polis mi sebep oldu?
Yoksa sen mi sebep oldun...
Cevabı tabiki sensin...
Şimdi kahvenin dökülmesi konusu sizin kontrolünüzde olan bir şey değildir...O 5 saniyede Verdiğiniz tepki çok kötü bir gün geçirmene sebep oldu...
Oysaki ikinci senaryo şöyle olabilirdi...Kahve üzerinize döküldükten sonra tabii ki kızınız çok üzüldü ve ağlamak üzere....sizde nazikçe ona dönüyor ve şöyle diyorsunuz “Sorun değil kızım, senin hatan değildi ama bir dahaki sefere lütfen biraz daha dikkatli olmalısın”
Bir havlu alarak yukarı çıkıp gömleğinizi değiştiriniz...bilgisayarınızı veya evrak çantanızı alırsınız...Bu arada kızınızda okulu için evden ayrılır ve otobüsüne biner...duraktan da size döner ve el sallar...sizde işinize 5 dakika erken varırsınız ve personelinizi neşeyle selamlarsınız....
Farkı anladınız mı? İki farklı senaryo...İkisi de aynı şekilde başladı...Her ikisi de farklı şekilde sona erdi...
Neden bu olay oldu peki? Nasıl tepki verdiğinizden dolayı...tekrar ediyorum hayatınızda olanların yüzde %10'unu gerçekten kontrol edemezsiniz ama geri kalan yüzde %90, tepkinizle belirlenir...
Şimdi size tavsiyem:
Birisi senin hakkında olumsuz bir şey söylüyorsa, sünger gibi davranma...yani her şeyi olduğu gibi çekme içine...bu davranışın camdaki su gibi yuvarlanmasına izin verin...Olumsuz yorumların sizi etkilemesine izin vermek zorunda değilsiniz...Doğru tepki verirseniz gününüzü mahvetmezsiniz...Yanlış bir tepki, bir arkadaşınızı kaybetmenize, kovulmanıza, veya strese girmenize neden olabilir...
Biri sizi trafikte önünüze mi kırdı? Şöyle düşünün...Belkide dün gece o da sürücüde çok kötü bir gün geçirdi...belkide çocuğu hastaydı ve acil bir yere gitmesi gerekiyordu diye düşünüp geçmesine izin verin...
Uçak mı gecikti...uçuş görevlisi ile bir tartışmaya girip neden hayal kırıklığına giriyorsun...Onun olup bittenin üzerinde hiçbir kontrolü yokki...
Sonuç?
Artık 90/10 prensibini biliyorsunuz...Uygulayın ve sonuçlarına hayran kalacaksınız...eğer bunu anlar ve uygularsanız hayatınız değişebilir... denerseniz hiçbir şey kaybetmezsiniz...ha bu arada benide arar teşekkür edersiniz...
Hayatın Tadını çıkarın!!!


