Bir İmza İnsan Hayatını Nasıl Değiştirir?

Ticaret hayatında insanlar çoğu zaman büyük riskleri uzun sözleşmelerde, kalın dosyalarda veya karmaşık müzakerelerde arar. Oysa bazen bütün dengeleri değiştiren şey yalnızca tek bir imzadır.

Üstelik çoğu zaman o imza, büyük bir karar veriliyormuş hissiyle değil; aceleyle, güven ilişkisi içinde, “formaliteden ibaret” düşüncesiyle atılır.

Özellikle şirket ortaklarının bono ve çeklerde verdiği aval imzaları, uygulamada en fazla hafife alınan hukuki işlemlerden biridir. Çünkü birçok kişi avali, yalnızca şirkete destek veren sembolik bir güvence olarak görür. Ancak hukuk açısından durum çoğu zaman düşünüldüğünden çok daha ağır sonuçlar doğurur.

Zira aval veren kişi, borcun ödenmemesi halinde doğrudan sorumluluk altına girer. Şirketin ekonomik sıkıntıya düşmesi, faaliyetini durdurması hatta iflas etmesi bile bu sorumluluğu ortadan kaldırmaz. Süreç, çoğu zaman şirket tüzel kişiliğinin ötesine geçer ve aval veren ortağın şahsi malvarlığına kadar uzanır.

İşte tam da burada ticaret hayatının en önemli yanılgılarından biri ortaya çıkar:

“Şirket borcu ayrı, benim kişisel sorumluluğum ayrı” düşüncesi.

Oysa uygulamada, özellikle kambiyo senetlerinde atılan bazı imzalar bu ayrımı düşündüğümüz kadar keskin bırakmaz. “Şirket adına” atıldığı düşünülen bir imza, yıllar sonra kişinin kendi malvarlığı üzerinde ciddi sonuçlar doğurabilir.

Bugün birçok icra dosyasında gördüğümüz tablo aslında aynı hikâyeyi tekrar ediyor:

Bir dönem güven ilişkisi içinde atılan bir imza, yıllar sonra ağır mali yükümlülüklere dönüşebiliyor.

Çünkü ticaret hayatında bazen insanlar uzun sözleşmeler yüzünden değil; sonuçlarını tam bilmeden attıkları tek bir imza yüzünden zor durumda kalıyor.

Bu nedenle ticari ilişkilerde güven kadar, imzanın hukuki anlamını bilmek de önemlidir. Hatta çoğu zaman, güvenin kendisinden bile daha önemlidir.

Çünkü bazı imzalar sadece bir evrakın altına atılmaz; insanın geleceğine atılır.

Ben meslek hayatım boyunca müvekkillerime ve çevremdeki insanlara hep aynı şeyi söyledim:

Bir evraka imza atarken mutlaka dikkat edin, neye imza attığınızı mutlaka okuyun ve imzaladığınız belgenin bir örneğini mutlaka alın.

Çünkü insanlar bazen yalnızca ticari ilişkilerde değil; “devlet kurumu” düşüncesiyle güven duydukları yerlerde dahi okumadan imza atabiliyor. Oysa sonuçları düşünülmeden verilen her imza, yıllar sonra insan hayatını ciddi şekilde etkileyebilecek hukuki ve mali sonuçlar doğurabiliyor.

Bu nedenle imza, yalnızca bir prosedür değildir. Bazen bir insanın geleceğini değiştirebilecek kadar önemli bir irade beyanıdır.

Mutlaka okuyun.

Mutlaka bir suretini alın.

Avukat Azize GÜLEÇ